Bệnh sùi mào gà là một trong những bệnh xã hội phổ biến nhất hiện nay, chủ yếu lây truyền qua đường tình dục không an toàn. Đây là bệnh do virus HPV (Human Papilloma Virus) gây ra, đặc trưng bởi sự xuất hiện của các nốt sùi, mụn thịt ở cơ quan sinh dục, hậu môn, thậm chí miệng và họng.
Vậy bệnh sùi mào gà là bệnh gì? Có nguy hiểm không? Làm thế nào để nhận biết, điều trị và phòng ngừa hiệu quả? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu chi tiết.
Bệnh sùi mào gà là bệnh gì?
Bệnh sùi mào gà (Genital Warts) là bệnh lây truyền qua đường tình dục do virus HPV gây nên. Đây là loại virus rất phổ biến, có hơn 150 chủng khác nhau, trong đó một số chủng (HPV-6, HPV-11) gây sùi mào gà, còn một số chủng nguy hiểm hơn (HPV-16, HPV-18) có nguy cơ cao gây ung thư cổ tử cung, dương vật, hậu môn, hầu họng.
Đặc trưng của bệnh là sự xuất hiện của các mụn cóc sinh dục: ban đầu là các nốt nhỏ, mềm, mọc riêng lẻ, sau đó phát triển thành mảng lớn, sần sùi như mào gà hoặc súp lơ.
Nguyên nhân gây bệnh sùi mào gà
Sùi mào gà chủ yếu lây qua con đường tình dục không an toàn. Tuy nhiên, ngoài quan hệ tình dục, bệnh còn có thể lây qua nhiều hình thức khác.
1. Quan hệ tình dục không an toàn
- Đây là con đường lây nhiễm chủ yếu và phổ biến nhất (chiếm hơn 90% trường hợp).
- Quan hệ qua đường âm đạo, hậu môn, miệng đều có nguy cơ lây HPV.
- Ngay cả khi sử dụng bao cao su, nguy cơ lây vẫn tồn tại nếu tiếp xúc trực tiếp với vùng da – niêm mạc có mầm bệnh.
2. Tiếp xúc trực tiếp qua da và dịch tiết
- HPV có thể lây khi chạm vào vết thương hở hoặc dịch tiết từ người bệnh.
- Dùng chung đồ cá nhân như khăn tắm, đồ lót, bàn chải đánh răng cũng có nguy cơ.
3. Từ mẹ sang con
- Phụ nữ mang thai bị sùi mào gà có thể truyền virus sang con khi sinh thường.
- Trẻ sinh ra có thể bị sùi mào gà ở miệng, thanh quản, gây khó thở.
4. Hệ miễn dịch suy yếu
- Người có sức đề kháng kém, HIV/AIDS, tiểu đường, hoặc lạm dụng rượu bia, thuốc lá dễ bị lây nhiễm HPV hơn.
Triệu chứng bệnh sùi mào gà
1. Thời gian ủ bệnh
- Sau khi nhiễm HPV, thời gian ủ bệnh thường từ 2 – 9 tháng.
- Giai đoạn đầu, bệnh không có biểu hiện rõ rệt, khó phát hiện.
2. Triệu chứng ở nam giới
- Xuất hiện nốt sùi nhỏ, mềm, màu hồng nhạt hoặc trắng hồng.
- Vị trí: rãnh bao quy đầu, dương vật, bìu, hậu môn.
- Các nốt ban đầu mọc đơn lẻ, sau đó liên kết thành từng đám như súp lơ.
- Thường không đau nhưng dễ chảy máu khi va chạm.
3. Triệu chứng ở nữ giới
- Xuất hiện nốt sùi ở môi lớn, môi bé, âm đạo, cổ tử cung.
- Khí hư ra nhiều, có mùi hôi.
- Đau khi quan hệ, chảy máu bất thường.
- Nếu không phát hiện, bệnh tiến triển nặng và có nguy cơ ung thư cổ tử cung.
4. Triệu chứng ở hậu môn và miệng
- Sùi mào gà quanh hậu môn: ngứa, đau, tiết dịch hôi.
- Ở miệng: mảng trắng, u nhú, loét, dễ nhầm với viêm họng hoặc nhiệt miệng.
Bệnh sùi mào gà có nguy hiểm không?
Sùi mào gà không gây tử vong ngay nhưng rất nguy hiểm nếu không điều trị kịp thời:
- Ảnh hưởng tâm lý, đời sống tình dục: gây mất tự tin, sợ hãi quan hệ.
- Nguy cơ vô sinh: viêm nhiễm sinh dục kéo dài làm giảm chất lượng tinh trùng, trứng.
- Lây lan nhanh chóng: bệnh dễ lây cho bạn tình, bạn đời.
- Biến chứng ung thư: nhiễm HPV-16, HPV-18 kéo dài có thể gây ung thư cổ tử cung, dương vật, hậu môn, vòm họng.
- Nguy hiểm cho thai kỳ: tăng nguy cơ sảy thai, sinh non, lây bệnh sang con.
Điều trị bệnh sùi mào gà
Hiện nay, chưa có thuốc nào tiêu diệt hoàn toàn virus HPV. Các phương pháp điều trị chủ yếu nhằm loại bỏ tổn thương, giảm triệu chứng và ngăn tái phát.
1. Điều trị nội khoa (thuốc)
- Bác sĩ có thể chỉ định thuốc bôi chứa Imiquimod, Podophyllin, Trichloroacetic acid để phá hủy nốt sùi.
- Thuốc uống kháng virus, tăng miễn dịch hỗ trợ điều trị.
- Lưu ý: không tự ý dùng thuốc tại nhà, dễ gây bỏng rát, loét da.
2. Điều trị ngoại khoa
- Đốt điện, đốt laser CO2: loại bỏ nốt sùi nhanh chóng.
- Áp lạnh bằng nitơ lỏng: làm đông lạnh và phá hủy tổn thương.
- Phẫu thuật cắt bỏ: áp dụng cho nốt sùi lớn, tái phát nhiều.
3. Hỗ trợ điều trị
- Tăng cường sức đề kháng bằng chế độ ăn uống, luyện tập.
- Sử dụng thực phẩm giàu vitamin C, E, kẽm để hỗ trợ miễn dịch.
- Tuân thủ chỉ định của bác sĩ, không tự ý bỏ điều trị.
Cách phòng ngừa bệnh sùi mào gà

1. Tiêm vắc-xin HPV
- Vắc-xin phòng HPV (Gardasil, Cervarix) giúp phòng ngừa sùi mào gà và ung thư cổ tử cung.
- Khuyến cáo tiêm cho cả nam và nữ từ 9 – 26 tuổi.
2. Quan hệ tình dục an toàn
- Sử dụng bao cao su khi quan hệ.
- Chung thủy một bạn tình.
- Tránh quan hệ bừa bãi, quan hệ bằng miệng hoặc hậu môn không an toàn.
3. Giữ vệ sinh cá nhân
- Rửa sạch cơ quan sinh dục trước và sau quan hệ.
- Không dùng chung đồ lót, khăn tắm.
4. Khám sức khỏe định kỳ
- Phụ nữ nên tầm soát ung thư cổ tử cung (Pap smear) định kỳ.
- Nam và nữ nên khám bệnh xã hội nếu có quan hệ nguy cơ.
5. Lối sống lành mạnh
- Bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia.
- Ăn uống lành mạnh, tăng rau xanh, trái cây.
- Luyện tập thể thao để tăng sức đề kháng.
Kết luận
Bệnh sùi mào gà là bệnh gì? Đây là bệnh xã hội lây truyền chủ yếu qua đường tình dục, do virus HPV gây ra. Bệnh có triệu chứng đặc trưng là mụn sùi ở cơ quan sinh dục, hậu môn, miệng.
Sùi mào gà nếu không điều trị kịp thời có thể gây biến chứng nguy hiểm như vô sinh, ung thư và lây lan nhanh chóng. Việc tiêm vắc-xin HPV, quan hệ tình dục an toàn, giữ vệ sinh và khám định kỳ là biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất.
Điều quan trọng, khi thấy dấu hiệu nghi ngờ, người bệnh cần đi khám chuyên khoa da liễu hoặc phụ khoa sớm để được chẩn đoán và điều trị đúng cách.